Medya Merkezi
Sirküler
SİRKÜLER NO: 2021/46 2021 YILI İTHALAT REJİM KARARI VE BAĞLI DÜZENLEMELERLE İLGİLİ BİLGİ NOTU
Tarih: 05.01.2021
Özet: İthalat rejim kararlarının her yıl yapılan değişiklikleri; genel olarak 20.12.1995 tarihli 95/7606 sayılı Bakanlar Kurulu
Kararlarına yapılan eklerle ve 31.12.1995 tarihli 22510 mükerrer sayılı RG yayımlanan İthalat Yönetmeliği ve değişimleri ile
yönetilirdi. Daha ayrıntı gerektiren hususlar ise, Tebliğlerle yayımlanarak, dış ticaretin seyri açığa çıkartılırdı. 31.12.2020
tarihli 31.351 sayılı RG de yayımlanan ve 01.01.2021 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Cumhurbaşkanlığının 3350 sayılı Kararı
olan bu son değişiklikte ise; bu zamana kadar bu şekilde yönetilen sisteme son verilerek, içerik olarak hemen aynı kalmakla
birlikte var olan dağınıklığa son verildi. Ve ithalat süreçlerinin tek bir kararla yönetilmesi yöntemi tercih edildi.
Bu konuda söyleyebileceğimiz en önemli uyarı, eski rejim kararı ve ek kararların oluşturduğu iş yapış şekli alışkanlıklarını
değiştirmemiz olmalıdır. Yeni düzenlemelere, gerçekten yeni bir sistematikle düzenlenmiş olduğuna ilişkin mantıkla yaklaşmamız
yerinde olacaktır. Bundan dolayı da, birçok Tebliğ ve alt düzenlemede işleyişe ilişkin herhangi bir şey değişmese de; yetki
alınan, dayanak gösterilen düzenleme olarak Cumhurbaşkanlığının 3350 sayılı bu yeni Kararın kaydedildiği; diğer her şey aynı kalsa
bile; amaç ve kapsam veya dayanak maddelerinin değiştirildiğini söylemek mümkündür.
Bunun için de, yeni düzenleme sistematiğinde çarpıcı olan belirli başlı farklılıkları sıralamamız, ithalat rejimi ve devam
düzenlemelerimizi anlamamızı kolaylaştıracaktır.
-
Yeni ithalat rejim kararı; eskiden rejim kararları ve ithalat yönetmeliği ile birlikte yönetme yöntemini terk ederek, tek bir
düzenleme ile yönetme yöntemini benimsemiştir. Bu arada yönetmelikte olan madde ve başlıkların bazılarını karara aynen veya küçük
değişikliklerle aktarırken (Özel Anlaşmalara Dayanan İthalat-Nato Kapsamı İthalat gibi); bazılarını da terk ettiği (Navlun Sigorta
Bedeli ve Farkları gibi); yeni bazı düzenleme maddeleri yarattığı (Kamu İthalatı gibi) görülmektedir. -
Rejim kararlarına ekli bulunan Listelerde de revizyonlar yapıldığı görülmektedir. Toplam Liste sayısı VII’ ye çıkmış; arada
imzalanan Bolivarcı Venezüella’ nın yeni rejim kararında ayrı bir sütunda gösterilmesi uygulamasını başlatmış; anlatımlarda
kullandığımız geleneksel “9. Sütun” diğer ülkeler sütunu işaret etme durumu değişmiş ve diğer ülkeler 10. Sütun haline gelmiştir.
Yani bazı listelerin durumuna göre değişse de, ”VNZ” kısaltmasıyla ifade edilen bir yeni sütundan dolayı “10. Sütun” diğer ülkeler
vergi oranını gösterir sütun haline gelmiştir.
-Rejim kararlarının özünü ihtiva eden Listelerdeki sütunların bazılarında da değişik bir yapılanmaya gidildiği görülmektedir. Buna
göre; içinde bulunduğumuz pandemi ve korumacılık tedbirleri yüzünden, özellikle birkaç ay gibi sınırlı zamanda geçerli olacak
müdahaleler yoğunlaştığından, gümrük vergileri değişikliğinin ifadesinde kullanılan dipnotlar, daha çok başvurulan önemli bir
sütun haline gelmiştir. Bundan dolayı olsa gerek, sütunlardaki dipnotlar genellikle en son sütun olarak yer almaktayken, ilk
sütuna taşındığı görülmüştür. Yine, V sayılı listede eskiden olmayan “ Dip Not” ve “ Seri No” sütunlarının eklendiği; VI sayılı
listeye de, “Dip Not” ve aslında bu listede gümrük vergisi oranı olarak zaten “0” durumu söz konusu olduğundan, gereksiz gibi
düşünülmesine rağmen; belki ara dönemde kullanılabileceğine bir işaret olarak “ GV %” sütunun eklendiği görülmüştür.
-Rejim kararlarının Listelerin dışında Ek’lerle olan sistematiğinde de değişiklikler yapıldığı; 8 Ek sayısının 4’ e düşürüldüğü;
eski 2 ve 3 eklerde yer alan uygulamaların Listelerindeki ilgili yerlere yedirildiği; Nihai Kullanıma ilişkin Ek-1 liste
sisteminin de, VII sayılı Liste olarak yeni bir yapıya kavuşturulduğu görülmektedir. Bu arada VII sayılı Listede düzenlenen nihai
kullanım kapsamı olan “2707.20.00.10.13” GTİP dökme etil alkolün, kolonya ve dezenfektan üretiminde kullanılması için
Cumhurbaşkanlığının 2284 Kararı ile Covid-19 tedbiri kapsamında ara dönemde eklenen satırın, listeden çıkartıldığı görülmüştür.
-Tebliğlerin birçoğunda da, amaç ve kapsam ile dayanak maddelerinin dışında daha önce başka şekilde gerçekleşen işlemlerde “Tek
Pencere Sistemi” nin devreye alındığı (Örneğin; İthalat 2021/3 olduğu gibi); Genelleştirilmiş Tercihler Sisteminde “tanımlar” dan
başlayarak, “tercihli tarife kapsamı ve indirim oranları”, “tavizlerin incelenmesi ve yeniden düzenlenmesi” maddelerinde
değişikliklerin olduğu görülmektedir.
İTHALAT TEBLİĞLERİ
**** Yine, kullanılmış veya yenileştirilmiş eşya ithalatı yapacakların dikkat etmesi gereken bir durum olarak; 2021/9 sayılı
tebliğde de; “izne tabi eşya”, “ithaline izin verilen eşya”, “geçici ithalatın kesin ithalata dönüşmesi”, “başvuru usul ve
esasları”, “belgelerin düzenlenmesi, bildirimi ve kullanımı”, “diğer mevzuat” maddelerinde değişiklikler olduğu görülmüştür.
Eskiden Ticaret Bakanlığı internet sitesi üzerinde yapılan başvuruların, bu sitenin dışında Ticaret Bakanlığının e-devlet
sistemine entegre edilmesinden dolayı, e devlet TPS üzerinden de yapılabileceği belirtilmektedir. Eski ve yeni uygulamanın
birlikte uygulanması söz konusudur.
**** Banknot ve Benzeri Kıymetli Evraka Mahsus Kağıtların İthaline İlişkin 2021/10 sayılı Tebliğde; izin belgesi başvurularının
Ticaret Bakanlığı internet sitesi veya e devlet üzerinden TPS marifetiyle yapılacağı;
**** İş Sağlığı ve Güvenliğini Etkileyen Bazı Maddelerin İthaline İlişkin 2021/13 sayılı Tebliğ; eski uygulamaya ilave olarak,
özet beyan aşamasında, TIR karnesi veya Transit beyannamesi muhteviyatı eşya ile bedelsiz olarak faturalandırılan 10 Kg veya daha
az ağırlıktaki numunelerin belgeden muaf oldukları düzenlenmiştir.
****Ozon Tabakasının İncelten Maddeler ve Florlu Sera Gazlarının İthaline İlişkin 2021/14 sayılı Tebliğ; eski uygulamaların
üzerine başvuruların TPS üzerinden ve Ticaret Bakanlığı internet sitesi üzerinden yapılacağı; ithali yasak, izne tabi eşya
kavramlarında daha kolay anlaşılır bir anlatımla maddelerin yenilendiği görülmektedir.
**** Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Yapılacak İthalatta Alınacak İzin Hakkında 2021/15 sayılı Tebliğ; eski uygulamanın daha
da ayrıntılı hale getirildiği görülmektedir.
**** Kimyasal Silahlar Sözleşmesi Ekinde Yer Alan Kimyasal Maddelerin İthaline İlişkin 2021/17 sayılı Tebliğ; eskiye nazaran
başvuru usulünde daha ayrıntılı bir anlatıma gidildiği görülmektedir.
**** Askıya Alma Sistemine İlişkin 2021/18 sayılı Tebliğ; eskiye nazaran başvuru prosedürlerinin daha kolay uygulanır bir şekilde
sadeleştirildiği görülmüştür.
ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ TEBLİĞLERİ
---- Çevrenin Korunması Yönünden Kontrol Altında Tutulan Atıkların İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi; 2021/3)’
de; eski düzenlemeden farklı olarak sadece Madde : 4’ de sayılan ithalatçıların arasına 3907 pozisyonuna tabi eşyayı DİR
çerçevesinde ihraç taahhüdü ile ithal edenleri de eklediği görülmüştür.
---- Hemen tüm Ürün Güvenliği ve Denetimi Tebliğlerinde yeni kurulan Bölge Müdürlüklerine bağlı ürün güvenliği denetimlerinden
sorumlu Ticaret Denetmenleri Şube Müdürlükleri ve Ticaret Denetmenleri Servislerinin; düzenleme tanımlarında Denetim Birimi olarak
işlevsel hale getirilecek şekilde ifade edildiği görülmektedir.
---- Yine hemen tüm Ürün Güvenliği Tebliğlerinde eğer eşyanın ithalat sürecinde GTİP değişikliği gibi bir durum olurda, Tebliğler
kapsamında bir eşya haline gelir ve fiili denetime yönlendirilirse ve eşya da gümrük gözetimi altında olur ise, TAREKS üzerinden
başvuru yapılabileceğine ilişkin yeni ve genel bir ibarenin eklendiği görülmüştür.
---- Bazı ufak tefek Ürün Güvenliği ve Denetim Tebliğleri kapsamına alınan eşyanın “başlamış işlem” prosedürlerine ilişkin
maddelerinin düzenlendiği, 28.02.2021 tarihinin de, son işlem tarihi olduğunun belirtildiği görülmüştür.
İLAVE GÜMRÜK VERGİSİ
İlave gümrük vergisi düzenlemeleri epey bir zamandır değişik tarihlerde çıkartılan 35 adet Bakanlar Kurulu veya Cumhurbaşkanlığı
Kararlarıyla yürütülmekteyken, birçok eşya grubu için, tek bir kararla, tüm bu kararların revize edilerek bir araya toplandığı
görülmektedir. İlave gümrük vergisi uygulamalarına ilişkin alışkın olduğumuz eski prosedürler aynen devam etmektedir. Yine
01.01.2021 tarihinde önce Türkiye’ye sevk edilmek üzere bir taşıma belgesi düzenlenerek yüklemesi yapılmış olan ve A.TR dolaşım
belgesi eşliğinde gelen Birleşik Krallık çıkışlı AB; Türkiye; Birleşik Krallık ve Türkiye’ nin taraf olduğu serbest ticaret
anlaşmaları çerçevesinde bir çapraz menşe kümülasyon sistemine dahil ülkeler menşeli eşya (başlamış işlem); 28.02.2021 tarihine
kadar (bu tarih dahil) ithalatına ilişkin gümrük beyannamesinin tescil edilmesi halinde, bu Karar kapsamındaki vergilerin
uygulanmayacağı düzenlenmiştir.
01.01.2021 tarihinde sonra Türkiye’ ye sevk edilmek üzere bir taşıma belgesi düzenlenerek yüklemesi yapılmış Birleşik Krallık
çıkışlı ve menşeli eşya; Türkiye ile Birleşik Krallık arasında imzalanan STA uyumu kapsamında yayımlanacak olan düzenlemenin
yürürlüğe gireceği tarihe kadar, diğer ülkeler sütununda gümrük vergilerinin teminata bağlanarak ithalatına izin verileceği ifade
edilmektedir. Bu düzenleme de 01.01.2021 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Konuyla ilgili soru ve sorunlarınızda, aşağıda bilgileri bulunan görevlilerle iletişime geçebilirsiniz. İşlerinizde kolaylıklar ve
sağlıklı günler dileriz.
Bilgilerinize sunarız.
Saygılarımızla,
