Sirküler

Özet: Gümrük Genel Tebliğinin (Serbest Dolaşıma Giriş) Seri No:18 uygulamasına yönelik olarak Bakanlığın yazısında;
 
1- Mezkûr yazımızda; 2024/5 Tarım ve Orman Bakanlığının Kontrolüne Tabi Ürünlerin İthalat Denetimi Tebliğinin 10/6’ncı maddesine
göre eşyanın serbest dolaşıma girişi sonrası beyana uygun kullanım, teslim veya işleme konu edilmesinden ithalatçının sorumlu
bulunduğu, dolayısıyla ithal edilen ürünlerin iç piyasada satıldıktan sonra Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirlerince (YGM) yapılacak
tespit için gerekli bilgi ve belgelerin temininde herhangi bir aksaklık çıkmaması için satış yapılırken bu kapsamda gerekli
önlemlerin ithalatçı tarafından  alınması gerektiği belirtilmiştir. Eşyanın iç piyasada satışı sonrası kullanımının tespitine
ilişkin Bakanlığımıza intikal eden tereddütlerin giderilmesini teminen; 
 
a) Tebliğin 10/5 inci maddesi kapsamında sabit referans numarası beyan edilerek serbest  dolaşıma giren eşyanın ithalatçısı
tarafından herhangi bir kullanım veya işleme konu edilmeden satılması halinde, ekte yer verilen yazı örneğine uygun bir şekilde
alıcının mukim bulunduğu ilin Tarım ve Orman Müdürlüğüne YGM tarafından bildirimde bulunulması ve söz konusu bildirimin YGM
raporunda belirtilerek raporun sonlandırılması,
b) İlgili gümrük müdürlüklerince, ibraz edilen YGM raporlarına istinaden BİLGE sistemi üzerinde gerekli işlemlerin yapılması,
c) Bununla birlikte, 2024/5 sayılı Tebliğin 10/6’ncı maddesine göre eşyanın serbest dolaşıma girişi sonrası beyana uygun kullanım,
teslim veya işleme konu edilmesinden ithalatçı sorumlu olduğundan, Tarım ve Orman Bakanlığı yetkili birimlerince yapılan iç piyasa
denetimleri sonucunda, eşyanın yapılan beyanın aksine bir kullanım, teslim veya işleme konu edildiğinin tespit edilerek gümrük
idaresine bildirilmesi halinde 4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 235/1 (c)maddesine göre işlem yapılması, uygun bulunmuştur.
 
2- İlgide kayıtlı yazımızın 2.nci maddesinde, 2024/5 sayılı Tarım ve Orman Bakanlığının Kontrolüne Tabi Ürünlerin İthalat Denetimi
Tebliğinin 10/5 inci maddesinde belirtilen eşyanın yapılacak tespit işleminde bir özet beyan veya TIR Karnesi ya da transit
beyannamesi kapsamında anılan madde çerçevesinde sabit referans numarası beyan edilerek ithal edilen ve 500.000 TL toplam fatura
tutarını aşan ürünlerin esas alınması gerektiği hususu belirtilmiştir. Deniz yoluyla gelen eşya için bu uygulamanın bir konşimento
kapsamında yapılması uygun bulunmuştur.
 
3- İlgide kayıtlı yazımızın 2’nci maddesinde, 5 sayılı Tebliğin 10/5 inci maddesi çerçevesinde bir sabit referans numarası bulunan
eşya için aynı Tebliğin diğer listeleri kapsamında veya başka bir  ürün güvenliği ve denetimi ya da ithalat tebliği hükümleri
uyarınca bir uygunluk belgesinin mevcut olması halinde YGM Raporunun aranmasına gerek bulunmadığı belirtilmiştir. Bu kapsamda, 
a) 24/4/2013 tarihli ve 28627 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Akaryakıt Haricinde Kalan Petrol Ürünlerinin Yurt İçi ve Yurt Dışı
Kaynaklardan Teminine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ uyarınca Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun uygunluk yazısı ile,
b) 2024/10 sayılı Banknot ve Benzeri Kıymetli Evraka Mahsus Kağıtların İthaline İlişkin Tebliğin 4/2’nci maddesi kapsamında,
c) 2024/16 sayılı Gübre İthaline İlişkin Tebliğin 3/2’nci maddesi kapsamında,
d) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 2.nci maddesinde sayılan kamu kurum ve kuruluşları tarafından,
 
İthal edilen eşya için de YGM Raporunun aranmasına gerek bulunmamaktadır. Diğer taraftan, 3 sayılı Çevrenin Korunması Yönünden
Kontrol Altında Tutulan Atıkların İthalat Denetimi Tebliği kapsamında ibraz edilen Üretici Belgesi ve analiz sertifikası bir
uygunluk belgesi olmadığından,  YGM raporu ibrazına ilişkin sorumluluklardan bir istisna sağlamaz.
 
4- İlgide kayıtlı yazımızın 4’üncü maddesinde tespit sözleşmeleri ve raporlarının gümrük idaresi bazında düzenleneceği hususu
belirtilmiştir. Bakanlığımıza intikal eden başvurulardan, Gümrük Müşavirliği ve Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Asgari Ücret
Tarifesine İlişkin Tebliğe göre yapılacak ücretlendirme hususunda tereddüt yaşandığı anlaşılmaktadır. DKI tespit raporları için
öngörülen aylık asgari 10,000 TL'lik ücretlendirmenin her bir tespit sözleşmesi için ayrı uygulanması, her bir sözleşme kapsamında
aynı gümrük idaresine muhatap aynı ay içerisinde tespiti yapılan ikinci ve sonraki beyannameler için ilave asgari 200 TL
ücretlendirme yapılması gerekmektedir. 
 
5- Bakanlığımıza intikal eden başvurulardan 18 seri no’lu Tebliğin 10 Ekim 2024 tarihinde yayımlanmış olması nedeniyle söz konusu
tebliğin Geçici 1.inci maddesi ile öngörülen 31/12/2024 tarihine kadar YGM raporlarının düzenlenmesinde süre kısıtı nedeniyle
sorunlar yaşandığı anlaşılmaktadır. Bu çerçevede, Tebliğin 7/1 inci maddesi uyarınca, 1/1/2024-31/10/2024 tarih içeren
beyannameler kapsamında yapılacak tespitlere ilişkin yetkilendirilmiş gümrük müşaviri raporlarının, süre uzatımına ilişkin
hususlar saklı kalmak kaydıyla 30/4/2025 (dahil) tarihine kadar düzenlenmesi uygun bulunmuştur.
 
6- 2024/8 sayılı Genelge eki Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği Rehberinin 27.1 maddesinde sözleşme konusu alanına, sözleşmenin
geçerli olduğu tarih aralığı ile tespit işlemine mesnet teşkil eden ilgili mevzuatın resmî gazete tarih ve sayısı, mevzuat adı ve
tespite konu eşya G.T.İ.P.'lerinin yazılması hususu düzenlenmiştir. Bakanlığımıza intikal eden başvurulardan, ürün güvenliği ve
denetimi tebliğleri her yıl yenilendiğinden, 2024/5 sayılı Tarım ve Orman Bakanlığının Kontrolüne Tabi Ürünlerin İthalat Denetimi
Tebliğinin 10/5 inci maddesinde belirtilen eşyanın tespit işlemlerine ilişkin sözleşmelerin söz konusu tebliğin yürürlük süresi
ile kısıtlandığı ve söz konusu tespit sözleşmelerinin en fazla 1 yıllık yapılabileceği gibi bir algı oluştuğu anlaşılmaktadır. DK1
tespit türüne ilişkin yapılan sözleşmelerde sözleşmenin geçerli olduğu süreye ilişkin bir kısıtlama bulunmayıp, söz konusu
sözleşmeler taraflar arasında mutabık kalınan dönem için geçerlidir. Bu çerçevede, 2024/5 sayılı Tebliğin 2025 yılında revize
edilerek yeniden yayımlanması halinde yeni bir sözleşme yapılmasına gerek bulunmamaktadır. Diğer taraftan, 2024/5 sayılı Tebliğin
10/5 inci maddesinde belirtilen eşya listelerinin kapsamlı olması ve YGMS Programında sözleşme konusu alanında G.T.İ.P.'ler için
ayrılan alanın sınırlı olması nedenleriyle bu alana tüm G.T.İ.P.'lerin tek tek yazılması yerine sistem üzerinde yeni bir düzenleme
yapılana kadar "Muhtelif' ibaresinin yazılması uygun bulunmuştur.
 
7- 18 seri nolu Tebliğin 3/2’nci maddesinde YGM raporunun düzenlenmesine ilişkin süre uzatımı için eşyanın teslim, kullanım veya
işleme konu edilmediğinin ispatı hususu düzenlenmiştir. Bu kapsamda, eşyanın ithalatçı firmanın stok kayıtlarında mevcut olduğuna
ilişkin firma  yetkililerince imzalı belgenin ispat aracı olarak gümrük idarelerince kabul edilmesi uygun bulunmuştur.
 
8- YGM raporları YGMS Programı üzerinden elektronik olarak ibraz edildiğinden söz konusu raporların ve eklerinin ayrıca kâğıt
ortamında ilgili gümrük idaresine ibrazına gerek  bulunmamaktadır. Bununla beraber, söz konusu rapor ve ekli belgelerin
gerektiğinde ibraz edilmek üzere Gümrük Kanunun 13’üncü maddesinde belirtilen belge saklama süresi boyunca muhafaza edilmesi
gerekmektedir. 
 
9- Bakanlığımıza intikal eden başvurulardan, bazı yükümlülerce, 2024/5 sayılı Tebliğin Geçici Madde 1'inde yer alan 'Bu Tebliğin
yürürlüğe girdiği tarihten önce çıkış ülkesinde ihraç  amacıyla taşınma belgesine bağlanmış veya gümrük mevzuatı uyarınca gümrük
idarelerine sunulmuş ürünlerin ithali, bu Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren kırk beş gün süreyle 15 inci madde ile
yürürlükten kaldırılan Tebliğe tâbidir” hükmünün Tebliğin 10/5 maddesinde yer alan YGM raporları bakımından da uygulanması
gerektiği şeklinde yorumlandığı anlaşılmaktadır. Söz konusu geçici madde, tebliğ eki listelerde 2024 yılı itibariyle yapılan
değişiklikler nedeniyle yükümlülerin mağduriyet yaşamaması için düzenlenmiş olup Tebliğin 10/5 inci maddesi tebliğin yürürlüğe
giriş tarihi olan 1 Ocak 2024 tarihi itibariyle tescil edilmiş olan tüm serbest dolaşıma giriş beyannameleri için geçerlidir.
 
10- Bakanlığımıza intikal eden başvurulardan, tebliğ eki listelerde sınıflandırılan tüm eşyanın serbest dolaşıma giriş ibrazının
zorunlu olduğu gibi bir algı oluştuğu anlaşılmaktadır. Bu kapsamda, Ek-2 listesinde yer alan ve gıda ile temas etmesi ihtimali
bulunan, gıda ve yem sanayinde ve/veya karşılarında belirtilen amaçlar için kullanılabilecek eşya için ithalat öncesinde Uygunluk
Yazısı almak üzere Tarım ve Orman Bakanlığına başvurulması mümkün olup, Uygunluk Yazısı beyan edilen eşya için ayrıca YGM Raporu
düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır. Şeklinde belirtilmiştir.
 
Söz konusu Bakanlık yazısının tam metni sirkü ekinde mevcuttur.
 
Konuyla ilgili soru ve sorunlarınızda, aşağıda bilgileri bulunan görevlilerle iletişime geçebilirsiniz. 
 
Saygılarımızla,